Traumabehandeling met een combinatie van EMDR en imaginaire rescripting 1 punt

Hoofdartikel - Behandelen

Samenvatting van geaccrediteerde nascholing

Hoewel EMDR een eerstekeus behandeling is voor de posttraumatische stressstoornis en schematherapie dit is voor persoonlijkheidsstoornissen, richten beide behandelmethoden zich op de gevolgen van beschadigende ervaringen. In de praktijk laten EMDR en schematherapie zich goed combineren, met name door het toepassen van imaginaire rescripting tijdens het EMDR-proces. Dit wordt een rescripting interweave genoemd. In deze samenvatting van een PsyXpert-nascholingsartikel wordt uitgelegd wanneer voor deze interventie kan worden gekozen, hoe dat eruit kan zien en waar de therapeut op moet letten.

PTSS en persoonlijkheidsproblematiek
Een posttraumatische stressstoornis (PTSS) en persoonlijkheidsproblematiek komen veelvuldig tegelijk voor, met name wanneer er sprake is van vroegkinderlijke traumatisering. Dit is niet verwonderlijk; disfunctionele persoonlijkheidskenmerken ontstaan in de regel immers in de kindertijd, door het meemaken van betekenisvolle, beschadigende ervaringen. Een geïntegreerde behandeling voor traumaklachten en persoonlijkheidsproblemen ligt dan voor de hand.

EMDR en ImRs
Eye movement desensitization and reprocessing (EMDR) is een evidence-based behandelmethode voor de behandeling van PTSS. Naast een interventie om trauma’s te verwerken, kan EMDR een behandelmodel zijn. Imaginaire rescripting (ImRs) is een techniek die zich richt op het veranderen van de betekenisverlening aan een herinnering. Schmucker et al. beschreven in 1995 al de toepassing van ImRs bij patiënten met PTSS als gevolg van vroegkinderlijk misbruik.

Cognitieve en rescripting interwave
Bij het vastlopen van het EMDR-proces kan gebruik worden gemaakt van een zogeheten cognitive interweave. Dit is een interventie waarin de therapeut een vraag stelt aan de patiënt waarvan wordt verwacht dat deze een antwoord ontlokt dat bijdraagt aan het op gang brengen van de gestagneerde informatieverwerking. Wanneer de therapeut merkt dat cognitive interweaves niet aanslaan, kan gekozen worden voor een zogenoemde rescripting interweave. Een rescripting interweave binnen een EMDR-behandeling verschilt van een 'gewone' cognitive interweave, omdat deze het beloop van de herinnering probeert te veranderen. De therapeut of patiënt grijpt imaginair in de herinnering in.

Combineren
Een therapeut die zowel bekend is met EMDR als met schematherapie, zal zich regelmatig voor de keuze gesteld zien om een nare herinnering met EMDR óf met ImRs te bewerken. Dit artikel laat zien dat een combinatie van beide mogelijk is. Gestart kan worden met EMDR om de lading van een herinnering af te halen, en om te observeren of de patiënt zelf tot een helend einde kan komen. Wanneer dit niet het geval is, en wanneer bovendien cognitive interweaves onvoldoende effect sorteren, kunnen rescripting interweaves toegepast kunnen worden. Belangrijk om te noemen is wel dat deze manier van werken is gebaseerd op theorievorming en op de klinische praktijk, en vooralsnog niet empirisch onderzocht.

---

Dit artikel is een sterk verkorte weergave van het nascholingsartikel ‘Traumabehandeling met een combinatie van EMDR en imaginaire rescripting’ door drs. Annemieke Driessen (klinisch psycholoog-psychotherapeut) en dr. Hellen Hornsveld (gz-psycholoog). Het volledige artikel is verschenen in nascholingsmagazine PsyXpert, editie 2019-1. Na het bestuderen van dit artikel:

  • weet u wat de verschillen en overeenkomsten zijn tussen EMDR en imaginaire rescripting (ImRs) als traumabehandelingstechnieken;
  • bent u in staat om tijdens een behandeling op onderbouwde wijze te kiezen tussen EMDR en imaginaire rescripting;
  • weet u hoe en wanneer u EMDR en ImRs met elkaar kunt combineren;
  • bent u in staat om zo nodig een rescripting interweave toe te passen, en weet u waar u op moet letten wanneer u dit toepast.

---

Bent u psychiater, klinisch psycholoog, NVP-lid of Eerstelijnspsycholoog NIP? Dan kunt u de bijbehorende e-learning vinden op www.psyxpert.nl en 1 PE-punt behalen.

Bent u lid? Log in om het volledige artikel te bekijken of om te reageren.

Abonneren

Download bij dit artikel

Lid worden van PsyXpert

Een abonnement geeft u toegang tot alle artikelen van het tijdschrift en de geaccrediteerde e-learning

Meer informatie

Vraag nu een gratis proefexemplaar aan

Direct aanvragen